İmparatorluk sözlüğünün sonu

1910'lardan 1930'lara kadar Amerikan macera dergilerinin ortak bir coğrafyası vardı. Amazon, Sahra, Tibet, Güney Denizleri, Kongo. Bu coğrafyanın kendine ait bir sözlüğü de vardı: yerli, cangıl, kabile, lejyon, sefer, karakol.

Koleksiyondaki macera dergilerinde bu sözlük yoğun. Adventure'ın 1932 sayısında yüz binde 77, Argosy'nin 1933 sayısında 69, Adventure'ın 1924 sayısında 54 kez geçiyor. Polisiye dergilerinde ise neredeyse yok: Phantom Detective'in 1934 sayısında 10, Black Book Detective'in 1942 sayısında 1, 1946 sayısında sıfır.

Tür farkı mı, dönem farkı mı

İlk bakışta bu bir tür farkı gibi duruyor ve büyük ölçüde öyle. Polisiye şehirde geçer, macera uzakta. Ama Phantom Detective'in iki sayısı arasındaki fark bu açıklamayı tek başına yetersiz bırakıyor: 1934'te yüz binde 10 olan sıklık, 1951'de sıfıra iniyor. Tür sabit kalmış, sözlük yine de silinmiş.

Daha kuvvetli bir gösterge, macera dergilerinin kendisinin kaybolması. Bu koleksiyonda Adventure'ın son sayısı 1932, Argosy'nin son sayısı 1933, Blue Book'un 1947. Sonrasında kalan her şey polisiye ya da western. Uzak diyar macerası bir tür olarak Amerikan dergiciliğinden çekiliyor.

Bu kelimeler ne yapıyordu

Metinlerde bu sözlüğün taşıdığı bakış açısı bugünden bakınca rahatsız edici. Anlatıcı neredeyse her zaman dışarıdan gelen beyaz adamdır. Yerel halk manzaranın parçası olarak, çoğu zaman isimsiz bir kalabalık olarak görünür. Dönemin okuru için bunlar egzotik ve heyecan vericiydi; bugünün okuru için sömürge düzeninin popüler kurguda nasıl sıradanlaştırıldığının kaydı.

Adventure'ın arka sayfalarındaki Ask Adventure bölümü bu bakışın kurumsallaşmış halidir. Okur uzak bir bölge hakkında soru sorar, dergi o bölgede bulunmuş birinden cevap alır. Coğrafi alt başlıkların sayısı 1923'te altmış iki, 1926'da yetmiş dört. Dünya, hakkında bilgi toplanacak bir yüzey olarak kurgulanmıştır.

Yerine ne geldi

Suç sözlüğü. Aynı koleksiyonda cinayet, katil, ceset ve dedektif karşılıklarının sıklığı 1910'larda yüz binde 21 iken 1960'larda 188'e çıkıyor. Phantom Detective'in kendi içinde 1934'ten 1951'e 163'ten 217'ye yükseliyor.

Kabaca söylemek gerekirse tehlikenin adresi değişiyor. Tehlike artık uzakta, haritanın kenarında değil; şehirde, apartman katında, kendi mahallende.

Sınırlar

Örneklem tür bakımından dengeli değil. 1960'lara ait yedi sayının yedisi de Mike Shayne. Bu yüzden on yıl ortalamaları büyük ölçüde örneklemin bileşimini yansıtıyor, sektörün tamamını değil. Yukarıdaki iddialar bu nedenle dergi-içi karşılaştırmalara dayandırıldı; on yıl ortalamaları yalnızca destekleyici olarak kullanıldı.